تصویر «قدرت حاکم» در آینة اشعار سدة چهارم تا هشتم هجری

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

گروه حقوق عمومی، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

10.22099/jls.2025.52572.5287

چکیده

در ساحت نظم و به تعبیری، در مقام آفرینندگی واژه ها در قالب عباراتی نغر و شاعرانه، آنچه پیش از هر چیز اتفاق می افتد و بیش از هر عاملی بر ذهن و ضمیر آدمی اثر می‌گذارد، برانگیختگی حس مشترک اجتماعی و هم ذات پنداری فردی با شاعران، و صد البته، انتقال دقیق و عمیق احساسات و عواطف انسانی، با مقاصدی در ظاهر زیباشناسانه و در باطن شناخت شناسانه است. مقاله پیش رو از ورای آرایه ها و تجاربِ خردِ دیرپای متون ادب فارسی، صرفا از روزنة دید بنیانگذران فرهنگ و اندیشه و برخی شعرای سده‌های چهارم تا هشتم هجری قمری، بر آن است تا با تمسک به گزیده‌ای از آن اشعار حکیمانه و عبرت آمیز، اندکی به ژرفای اشارات ایشان، که خود ناظران و شاهدان اصلی صحنه تاریخ بوده و در آفرینش معانی و خلق و تصویرگری وقایع نقش داشته اند، پی برد. باری، چنین می نماید که پی رنگ و طرح وارة مرسوم از قدرت در دوره ای که بدان می پردازیم، بر خلاف پنداری که «قدرت را شّر لازم» می انگارد، در انگارة «قدرت چون شر مطلق و نا لازم» بازنمایی شود. از این رو، در مقاله پیش رو، نگارنده با باور به اینکه تلقی رایج و مرسوم شاعران سده پیش گفته بنا به تجربه و ادراک مظاهر قدرت، شر انگاری و شر پنداری قدرت حاکمان در عرصه عمومی بوده است، بر آن است تا با رویکردی توصیفی- تحلیلی به زوایایی از این تلقیات و تجسمات و تصاویر شاعرانه پی برد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

The Image of Sovereign power in Mirror of the poems at 4th – 8th Lunar Year centuries

نویسنده [English]

  • Ehsan Aghamohammadaghaee
Department of public law, NT.C, Islamic Azad University, Tehran, Iran.
چکیده [English]

In the arena of poem and, in other words, in the position of creating the words in the format of elegant and poetic terms, what happens more than anything else and impact on any human’s mind and inner more than any other factor is the impulse of a joint social sense and self - identity with poets and, of course, accurate and deep transfer of human feelings and emotions in an aesthetic appearance and in the context of epistemology. Beyond ancient arrays and experiences and wisdom of the Persian literary texts, present paper attempts to refer to a selection of wisely and instructive poets solely through the lens of culture founders and poets at 4th – 8th Lunar Year centuries and Constitutional Era in order to find their depth points as the main observers of history scene and have played role in creating meanings and drawing the events. Anyhow, it seems that the traditional background and design of power in the mentioned era is in contrary to imagination which considers “power as necessary evil” to be represented in the concept of “power as absolute and unnecessary evil”.In present paper, based on common belief by poets in mentioned centuries in terms of perception and living from power embodiments, rulers consider power as evil in public sphere, the author intends to find some aspects of such poetic imagination and pictures.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Power portraiture in the Persian poem
  • Poetic contest with ruling power
  • Power illustration in 4th – 8th centuries poems
  • Power like evil
  • Power blame in the Persian literature